خواص کفیر برای سلامتی موجب شده است که در تولید بسیاری از مواد غذایی از آن استفاده کنند. کفیر نهتنها خواص شگفتآوری دارد، بلکه طعم و مزه آن نیز دلچسب است. محققان میگویند که سرمنشأ کفیر کوههای قفقاز در روسیه بوده و بعدها به کشورهای دیگر نیز راه پیدا کرده است. یک نوشیدنی غلیظ که از تخمیر شیر با دانههای کفیر به دست میآید. مصرف کفیر قدمت چندهزارساله دارد.
ارزش غذایی کفیر را به مواد معدنی مثل ویتامینهای گروه ب و خواص ضدباکتریایی بسیار قوی که دارد نسبت دادهاند. ضمن اینکه شامل مواد معدنی است که برای کاهش خطر پوکیاستخوان و محافظت از بدن در مقابل برخی از بیماریها و کاهش مشکلات گوارشی بسیار اثرگذارند. حتی مصرف کفیر برای درمان آلرژی و آسم و اختلال خواب نیز مؤثر واقع میشود.
میتوان بهراحتی این نوشیدنی خوشمزه را جایگزین نوشیدنیهای صنعتی مضر کرد و از خواص بینظیر آن بهرهمند شد. در ادامه درباره خواص کفیر برای سلامتی اطلاعات بیشتری آورده شده است. اما اگر بیماری خاصی دارید یا در شرایط خاصی مثل بارداری به سر میبرید، پیش از مصرف کفیر با پزشک معالج خود مشورت کنید.
بیشتر بخوانید: کنجد برای چی خوبه؟ + بهترین شیوه مصرف کنجد
کفیر چیست؟
پیش از کسب اطلاعات درباره خواص کفیر برای سلامتی بهتر است درباره خود کفیر بیشتر بدانید. کفیر یک نوشیدنی غیرطبیعی است. این نوشیدنی از تخمیر شیر و دانههای کفیر به دست میآید. در واقع، کفیر در اثر تخمیر لاکتیکی – الکلی شیر با استفاده از دانههای فعال کفیر درست میشود. ظاهر آن شبیه گلکلم است و دارای مخمر و باکتریهایی است که برای سلامتی بدن مفید هستند.
کفیر یکی از مهمترین منابع دارای پروبیوتیک است. وقتی فردی بیمار میشود، تعداد باکتریهای مفید بدنش کمتر میشود و مصرف پروبیوتیکها کمک میکنند که بدن دوباره به تعادل برسد. لاکتوز موجود در کفیر به اسیدلاکتیک تبدیل میشود و برای افرادی که به عدم تحمل لاکتوز مبتلا هستند مفید است.
طعم کفیر تند و اسیدی است و بافتی خامهای شکل دارد. به طور مثال میتوان گفت که بافت آن از ماست غلظت بیشتری دارد. در کشور روسیه برای پیشگیری از ابتلا به بیماریها مورد مصرف قرار میگرفته است. ترکیب کفیر را میتوان تغییر داد که به چربی شیر، ترکیب دانهها و فناوری درستکردن آن وابسته است. کفیر را میتوان به دو روش سنتی و صنعتی تهیه کرد.
ارزش غذایی کفیر
خواص کفیر برای سلامتی به دلیل ارزش غذایی بالایی است که دارد. در ایران کفیر در محصولات لبنی مثل ماست و دوغ مورداستفاده قرار میگیرد. ارزش غذایی کفیر در ادامه آورده شده است.
| جدول ارزش غذایی کفیر | |
| کالری | 100 |
| چربی | 2 گرم |
| چربی اشباع شده | 1 گرم |
| چربی غیر اشباع | 0.5 گرم |
| کربوهیدرات | 12 گرم |
| قند | 11 گرم |
| فیبر | 1 گرم |
| پروتئین | 10 گرم |
| ویتامین آ | 415.5 میکروگرم |
| ویتامین ث | 0.5 میلیگرم |
| ویتامین ای | 0.1 میلیگرم |
| ویتامین کا | 2 میکروگرم |
| ویتامین ب1 | 0.1 میلیگرم |
| ویتامین ب2 | 0.3 میلیگرم |
| ویتامین ب3 | 0.4 میلیگرم |
| ویتامین ب6 | 0.1 میلیگرم |
| ویتامین ب9 | 31.6 میکروگرم |
| ویتامین ب12 | 0.7 میکروگرم |
| کلسیم | 315.9 میلیگرم |
| آهن | 0.1 میلیگرم |
| منیزیم | 29.2 میلیگرم |
| فسفر | 255.2 میلیگرم |
| پتاسیم | 398.5 میلیگرم |
| روی | 1.1 میلی گرم |
| سلنیوم | 8.7 میکروگرم |
| کولین | 36.9 میلیگرم |
با خواص کفیر برای سلامتی بدن آشنا شوید
به خواص کفیر برای سلامتی بسیار اشاره میشود. در کشور روسیه مصرف کفیر به کودکان، پرستاران، بیماران و افراد سالمند توصیه میشود. کسانی که دچار بیماری عدم تحمل لاکتوز هستند، میتوانند کفیر را جایگزین کنند. کفیر یک نوشیدنی نیروبخش نیز بهحساب میآید و با استفاده از کربوهیدارتها، چربیها و پروتئینها در رشد، نگهداری و فعالیتهای سلول مؤثر واقع میشود. برخی از خواص کفیر در ذیل ذکر شدهاند.
مؤثر در سلامت دستگاه گوارش
پروبیوتیک و مواد مغذی که در کفیر وجود دارد به سلامت و بهبود دستگاه گوارش کمک میکنند. دانههای کفیر شامل 61 زنجیره مختلف از باکتریها و مخمرهای مفید میشود که آن را به یک منبع غنی از پروبیوتیک تبدیل کرده است. مصرف پروبیوتیکها در حفظ تعادل باکتریهای روده کمککننده است و برای رفع اسهال کارآمد است. مصرف کفیر در بهبود علائم بیماری مانند سندروم روده تحریکپذیر و زخم معده و بسیاری از مشکلات گوارشی مؤثر واقع میشود. کفیر میتواند باکتریهای مفیدی که در اثر مصرف آنتیبیوتیک از بین رفتهاند بازسازی کند.
دارای خاصیت ضد باکتریایی
از خواص کفیر برای سلامتی میتوان به خاصیت ضدباکتریایی آن نیز اشاره کرد. باکتریهای کفیر قدرت روبهروشدن با عفونتهای شدید را دارند. لاکتوباسیلوس یکی از این باکتریها است که به طور انحصاری در کفیر وجود دارد که جلوی رشد باکتریهای خطرناک مانند سالمونلا و باکتری معده را میگیرد.
محافظت از بدن در مقابل آسیبهای اشعه ماورای بنفش
کفیر حاوی مواد مغذی است که با استفاده از آنها میتواند از بدن در مقابل آسیبهای اشعه ماورایبنفش مراقبت به عمل آورد. به این شکل که میتواند خنثیکننده ذرههای مضری باشد که به سلولها آسیب میزنند.
افزایش سلامت استخوانها
یکی دیگر از خواص کفیر برای سلامتی بالابردن سلامت استخوانها و جلوگیری از ابتلا به پوکیاستخوان است. کفیر ترکیبات زیستفعالی دارد که به جذب کلسیم در بدن کمک میکنند. ضمن اینکه میزان مطلوبی از کلسیم در کفیر وجود دارد که به همین دلیل مصرف آن به افراد مسن توصیه میشود. اما بهتر است این افراد قبل از مصرف کفیر درباره آن با پزشک خود مشورت کنند. علاوه بر این، کفیر دارای ویتامین کا ۲ است که متابولیسم کلسیم بدن حول آن صورت میگیرد.
بهبود علائم آسم و آلرژی
مصرف کفیر به افرادی که سیستم ایمنی بدنشان به مواد حساسیتزا واکنش نشان میدهد توصیه میشود. کفیر میتواند جلوی واکنشهای التهابی شدید سیستم ایمنی و بروز آسم یا آلرژی را میگیرد.
تأثیرات ضد التهابی
از خواص کفیر برای سلامتی میتوان تأثیرات ضدالتهابی آن را نام برد. التهاب واکنش سیستم ایمنی بدن به بیماریها است. در واقع، به این شکل به بدن کمک میکند تا با بیماری مقابله کند. ولی التهاب مزمن پاسخ ناخواسته و مداومی است که برای بدن مضر است. آرتریت، بیماریهای قلبی و عروقی، سکته مغزی و دیابت نوع ۲ از جمله مشکلاتی هستند که در اثر التهاب مزمن ایجاد میشوند. بر طبق پژوهشها موادی که در کفیر وجود دارد میتوانند از میزان فعالیت پروتئینها که پاسخهای ایمنی را فعال میکنند و موجب التهاب میشوند بکاهند.
کمک به سمزدایی بدن
موتاژنها را میتوان در همهجا یافت که قادر به تغییر دیانای هستند. آفلاتوکسین نوعی ماده غذایی سمی محسوب میشود که کپکها آن را به وجود میآورند. این ماده در مواد غذایی مثل بادامزمینی، روغنهای گیاهی خام و غلات دیده میشود. کفیر به علت داشتن باکتری اسیدلاکتیک میتواند بهآسانی آفلاتوکسین را از بین ببرد و سلامت فرد را از نظر ژنتیک حفظ کند.
کمک به عملکرد کبد
کفیر حاوی ویتامینهای مفید مثل ویتامین ب1، ویتامین ب12 و ویتامین کا است که در کارکرد کبد نقش مهمی دارند.
تقویت سیستم ایمنی بدن
بیوتین و فولات از دیگر ترکیبات مفید موجود در کفیر هستند که میتوانند دستگاه ایمنی بدن را تقویت و از سلولها محافظت کنند. وجود این باکتریها در کنار چند باکتری دیگر برای تقویت دستگاه ایمنی و جلوگیری از رشد بسیاری از باکتریهای مضر مفید خواهد بود.
آیا میتوان از خواص کفیر برای سلامتی و کاهش وزن استفاده کرد؟
بسیاری از افراد نه فقط از خواص کفیر برای سلامتی که برای کاهش وزن نیز از آن بهره میبرند. از آنجا که کفیر کالری پایینی دارد میتواند برای جلوگیری از اشتها بهعنوان یک میانوعده مصرف شود. دیگر خواص کفیر برای لاغری عبارتاند از:
- اشاره شد که کفیر دارای باکتریهای مفیدی است که در سلامت روده مؤثرند. این باکتریها جلوی باکتریهای غیرمفید روده را میگیرند و موجب تقویت باکتریهای مفید میشوند. درصورتیکه باکتریهای مفید کارشان را در روده درست انجام دهند، وزن بدن متناسب خواهد ماند.
- پروبیوتیکهایی که در کفیر وجود دارند بر روی اشتها، متابولیسم و باکتریهای دستگاه گوارش تأثیر میگذارند و جلوی تأثیر باکتریهای غیرمفید روده روی هورمونهای گرسنگی و ذخیره چربی را میگیرند.
- کفیر غنی از پروتئین است و با بالابردن متابولیسم بدن و ایجاد سیری میتواند جلوی پرخوری و اضافهوزن را بگیرد.
- پروبیوتیکهای کفیر روی جذب کالری تأثیر دارند و میکروبیوم روده را متعادل نگه میدارند و از التهاب میکاهند. باکتریهای روده بر وزن و متابولیسم بدن تأثیر دارند.
- کفیر به علت داشتن ویتامین کا2، کلسیم و پروبیوتیکها متابولیسم را افزایش میدهد. ضمن اینکه این سه ماده غنی برای کوچککردن سلولهای چربی و پاکسازی بدن از سموم به کار میروند.
تأثیر خواص کفیر برای سلامتی پوست
خیلی از افراد در رژیم مراقبت از پوست خود از کفیر استفاده میکنند. کفیر دارای آنتیاکسیدانها، ویتامینها، اسیدهای آلی، چربیها و پروتئینهایی است که همگی برای سلامت پوست لازم هستند. اصلیترین خواص کفیر برای سلامتی پوست عبارتاند از:
- پروبیوتیکهای کفیر میتوانند در بازیابی رطوبت پوست مؤثر باشند.
- کفیر میتواند با استفاده از کلاژنی که در خود دارد به سلامت و شادابی پوست کمک کند.
- کفیر در آرامش بخشیدن به پوست تحتفشار و استرس و ازبینبردن خستگی صورت مؤثر است.
- کفیر از قرمزی پوست میکاهد و برای تنظیم pH پوست نیز مفید است.
- از کفیر برای رفع آکنه، درمان زخم و جوش استفاده میشود.
نکتههایی درباره مصرف کفیر
حال که با خواص کفیر برای سلامتی آشنا شدید، به چند نکته درباره آن دقت کنید:
- وظیفه دانههای کفیر تخمیر است و دارای خاصیت رشد و تکثیر دائمی هستند. یعنی کافی است یکبار کفیر را خریداری و برای همیشه از آن استفاده کنید. البته باید رعایت برخی نکات مثل تماس مستقیم با فلزات، نور شدید به مدت طولانی، مواد پادزیست و کلر آب و حرارت زیاد یا کم را مدنظر داشت.
- کفیر حاوی مقادیر بسیاری کمی الکل است که بهراحتی میتوان از آن چشمپوشی کرد.